Robijnen maken passage hsl-brug comfortabel |
 |
Ontwerpers van spoorbruggen hechten veel waarde aan het
comfort voor treinreizigers. Bij de hsl-brug over het Hollands
Diep gingen ze tot het uiterste, daar moeten robijntjes
voor een rustige passage zorgen.
Bouwcombinatie HSL Drechtse Steden is
de bouwer van de brug. Ze doet dat op basis van een design-and-construct-contract,
een contractvorm
waarbij de aannemer in beginsel zowel het ontwerp als de
feitelijke realisatie verzorgt. Bij dit contract lag het
basisontwerp echter al vast, gemaakt door Benthem Crouwel
Architecten in het kader van een prijsvraag. De bouwcombinatie
kreeg echter een bepaalde ontwerpmarge om het ontwerp te
optimaliseren.
De brug over het Hollands Diep heeft twaalf
overspanningen van 105 meter, dezelfde afstand als de bestaande
spoorbrug. Als de hogesnelheidstrein met een snelheid van
300 kilometer per uur over de brug rijdt, manifesteren de
ondersteuningen zich als hobbels die de vering van de treinstellen
in resonantie kunnen brengen. Dat is te vermijden door de
liggers voldoende stijfheid te geven. Het
ontwerp voorziet daarin.
Kokerligger
De stijfheid van de brug komt primair van
de stalen kokerligger met een betonnen dek en hamerstukken
bij de pijlers. Een secundair effect dat bijdraagt aan de
sterkte is het tegengaan van verplaatsing van de hamerstukken
op de opleggingen bij de ondersteuningen tijdens berijden
van de brug. De liggers buigen dan door waardoor het hamerstuk
wil verplaatsen. De oplegging houdt dat tegen en draagt
daarmee bij aan de stijfheid.
De hamerstukken liggen bij de hamerstukken op kunstrubberen
opleggingen. Die opleggingen moeten ook de verplaatsingen
van het brugdek ten gevolge van de temperatuursveranderingen
kunnen opnemen. Die bedraagt maximaal 30 centimeter. Nu
de ruwbouw van de brug klaar is, is de bouwcombinatie niet
tevreden met de bijdrage van de stijfheid vanuit de opleggingen.
Schokdempers
De oplossing voor het vergroten van de stijfheid is gevonden
in het aanbrengen van grote hydraulische schokdempers. Ze
zijn gemaakt door Koni
uit Oud-Beijerland.
Ontwerper A.A.F. van Dongen van Koni zegt
voor de hsl-brug grote dempers te hebben ontworpen op basis
van de dempers die al vele jaren dienst doen in de Zeelandbrug.
De dempers voor de hsl-brug worden volgens hem overigens
niet als dempers maar als ‘stijfheidsgever’
gebruikt. Het idee met de demper is de ligger aan de oplegging
op de pijler vast te maken, zodat de stijfheid wordt vergroot.
De uitzettingen bepalen de slag van de dempers. Om de vereiste
stijfheid te leveren zijn grote dempers nodig. Ze zijn verschillend
van lengte. Maximaal is dat 1,9 meter. De diameter is 38
centimeter. Het krachtenniveau bij demping is rond de 630
kilonewton.
De demper werkt als een schokbreker, met een dubbelwerkende
zuiger in een cilinderhuis gevuld met olie. In de zuiger
van de hsl-dempers zijn gaatjes aangebracht. Een langzame
temperatuursbeweging wordt opgenomen doordat olie door het
gaatje stroomt, waardoor de zuiger kan worden verplaatst.
Een trein rijdt echter zo snel over de brug dat de olie
eigenlijk geen tijd heeft om door het gaatje te stromen.
Uitslijten
Om uitslijten van de gaatjes in het stalen binnenwerk te
voorkomen is een speciaal materiaal toegepast, dat ook bij
de dempers van de Zeelandbrug is gebruikt.
“Het zijn kleine robijntjes. Daarin is een gaatje
geboord van zo’n kwart millimeter. De robijn is in
ander materiaal gevat, dat is weer in het binnenwerk aangebracht.
Die robijntjes zijn erg slijtvast en zullen jarenlang voor
een blijvend goede werking van de dempers zorgen”,
aldus Van Dongen.
bron: Cobouw
meer info: contractvorm
10:33:57 PM
|